Federale steunmaatregelen Corona: amper controles en de achterdeur staat open

Door Björn Anseeuw op 12 juni 2020

Dubbele uitbetalingen in de tijdelijke werkloosheid en een overgangsperiode voor bedrijven die er pas ten vroegste komt vanaf september, zorgen ervoor dat de achterdeur voor misbruik wagenwijd openstaat. Daarom roept Kamerlid Björn Anseeuw (N-VA) de regering op om met de steunmaatregelen te starten met de overgangsfase voor de heropstart van de ondernemingen. Ook die andere steunmaatregel, kosteloos uitstel van sociale bijdragen tot 15 december, werd sedert het begin van de Coronacrisis amper gecontroleerd.

Bij het begin van de coronacrisis moesten heel wat economische sectoren hun activiteiten noodgedwongen staken in het belang van de volksgezondheid. Iedereen was en is het erover eens dat de overheid bij het begin van de coronacrisis doortastend en snel maatregelen moest nemen om onze bedrijven en zelfstandigen stevig te ondersteunen.

Intussen duiken steeds meer verhalen op van misbruik. “Net die verhalen halen het draagvlak voor deze steunmaatregelen voor duizenden bonafide ondernemers onderuit. Dat wil ik ten strengste vermijden”, aldus Björn Anseeuw.

Een van die misbruiken gaat over dubbele uitbetalingen van de werkloosheidsuitkering. Minister Muylle gaf aan dat dit om uitzonderlijke gevallen ging en de controle steeds achteraf gebeurd door middel van de rijksregisternummers. “Ik vind het opmerkelijk dat zo’n controles anno 2020 enkel achteraf gebeuren. We zitten met het unieke systeem van rijksregisternummers, ik zie geen enkele reden waarom uitbetalingsinstellingen niet op voorhand kan controleren of er dubbele aanvragen zijn ingediend. We moeten stilaan het naast elkaar werken van verschillende uitbetalingsinstellingen ook eens hardop in vraag durven stellen. Het is een achterdeur die openstaat en er zijn altijd mensen die hiervan misbruik willen maken, want ongeveer de helft van deze dubbele uitbetalingen zijn nog niet teruggevorderd. Dat is jammer en haalt het draagvlak van onze ondersteuningsmaatregelen onderuit. Het is overigens nog maar de vraag of alles zomaar kan worden teruggevorderd. 400 werknemers die de uitkeringen meer dan 1 keer hebben aangevraagd én uitbetaald kregen, gaven een adres in het buitenland op,” zegt Anseeuw.

We zitten momenteel ook al volop in de exitstrategieën van de Veiligheidsraad en ook onze ondersteuningsmaatregelen moeten volgen. “Het is nog helemaal niet aan de orde om terug te gaan naar de pre-corona situatie, maar een verfijning van enkele maatregelen is nodig”, volgens Anseeuw. “Er zijn nog nooit zoveel aanvragen voor technische werkloosheid geweest, tegelijkertijd zijn er ook nog nooit zo weinig controles op het terrein door de sociale inspectiediensten uitgevoerd. Slechts 461 controles voor 1,2 miljoen werknemers die in maart en april samen 1,8 miljard euro kregen uitbetaald. Tussen 13 maart en 8 april werd er zelfs geen enkele controle op het terrein uitgevoerd. De controles gebeuren op vrijwillige basis en pas achteraf. Dat is zoals automobilisten vandaag controleren om te zien of ze hun veiligheidsgordel gisteren hebben gedragen. Als je daarenboven nog eens weet dat uitkeringen tot 2 maand na datum kunnen worden aangevraagd, dan weet je dat controle hierop onbegonnen werk is.”

Hetzelfde zien we bij een andere steunmaatregel: het uitstel van betaling van sociale bijdragen tot 15 december. “Op zich een belangrijke steunmaatregel. Alleen is de controle op misbruik ook hier te verwaarlozen,” verduidelijkt Anseeuw. “Nochtans: ook van deze maatregel loopt de impact als snel op tot enkele miljarden euro. Het volstaat voor bedrijven om op eer te verklaren dat ze minstens 1 dag waren gesloten om uitstel van betaling te krijgen voor de eerste twee kwartalen van dit jaar. Hoe je dat een maand na datum gaat controleren, is me een volslagen raadsel.”

De regering wil pas starten met de overgangsperiode van steunmaatregelen vanaf september. “Mij lijkt het aangewezen om een versnelling hoger te schakelen en te starten met de verfijning van onze steunmaatregelen. Ik geloof er sterk in dat de meeste bedrijven te goeder trouw zijn, maar al deze maanden blijft de achterdeur wagenwijd openstaan. Deze moet dicht, al is het maar om draagvlak van steunmaatregelen te vrijwaren. Daarom vraag ik om controles op het terrein op een veilige manier opnieuw op te starten, en om bijvoorbeeld in de Tijdelijke Werkloosheid Corona stilaan weer het onderscheid te maken tussen tijdelijke werkloosheid wegens overmacht en tijdelijke werkloosheid om economische redenen. De overmacht zou dan voorbehouden kunnen worden voor die bedrijven die nog niet mogen opstarten,” besluit Björn Anseeuw.

Hoe waardevol vond je dit artikel?

Geef hier je persoonlijke score in
De gemiddelde score is